از بلند ترین تاندون های موجود در بدن تاندون آشیل می باشد. اما این تاندون کجاست ؟ تاندون آشیل از استخوان پاشنه تا عضله ساق پا امتداد دارد ، فرد می تواند این بافت نواری شکل را در پشت قوزک و بالای پاشنه لمس نماید. برای اطلاعات بیشتر در این رابطه با ادامه این مقاله از دکتر امیر فرزام پور ، بهترین متخصص طبی فیزیکی در کرج همراه باشید.
آسیب دیدگی تاندون آشیل
از آسیب دیدگی های بسیار شایع ، آسیب دیدگی تاندون آشیل است. از علت های شایع درد ساق و پشت پاشنه پا می توان به کشیدگی تاندون آشيل یا اسپاسم عضله دو قلوی ساق پا اشاره نمود که می تواند در اثر داشتن فعالیت های ورزشی ، پوشیدن کفش نامناسب و کوتاهی عضله دو قلو یا کوتاهی تاندون اتفاق بیافتد.
علائم آسیب دیدگی تاندون آشیل
- احساس درد در امتداد پشت پا و بالای پاشنه
- حساسیت نسبت به لمس
- تورم
- خشکی و سفتی پشت پا
- مشکل در خم کردن و چرخاندن پا
- شنیدن صدای تلق یا صدای پارگی در زمان وقوع حادثه
گاهی فرد دچار درد بسیار شدید و ناگهانی همراه با تورم و خون مردگی در قسمت پشت مچ پا می شود که اغلب به دنبال حرکات انفجاری در ورزش ( دو و حرکات پرشی و جهشی ) اتفاق می افتد. در این مورد تشخیص اول پارگی کامل تاندون آشيل است که درمان پارگی تاندون آشيل در کرج ، با جراحی صورت می گیرد.
درمان آسیب دیدگی تاندون آشیل
چنانچه التهاب و آسیب دیدگی تاندون آشيل و اسپاسم عضله خفیف باشد می توان اقدامات زیر را انجام داد. با استراحت دادن ، بی حرکت کردن با ارتوزهای مناسب ، استفاده از مدالیته های سرمایی، استفاده از داروهای ضد التهاب و بعد از چند روز انجام حرکات کششی خفیف وبعد از اینکه بیمار بهبودی کامل یافت ورزشهای کششی و تقویتی، پوشیدن کفش مناسب و تغییر دادن فعالیت های فیزیکی – ورزشی ضروری می باشد. لیزر درمانی ، ازن تراپی ، پی آر پی می تواند در درمان این بیماری موثر باشد.
پیشگیری از آسیب دیدگی تاندون آشیل
- از دویدن در مکان های سربالا خودداری نمایید.
- از کفش های مناسب و راحت استفاده کنید.
- داشتن فعالیت فیزیکی آرام و به تدریج افزایش یابد.
- در صورت احساس درد و گرفتگی در ناحیه پشت ساق پا یا پاشنه پا فعالیت خود را متوقف کنید.
تشخیص پارگی تاندون پشت ساق پا
برای تشخیص و پیدا کردن مناسب ترین راه درمان پزشک منتخب شما در زمان معاینه ساق پای آسیب دیده پای شما را از نظر تورم و حساسیت دردناک در برابر لمس بررسی و مورد ارزیابی قرار می دهد. در صورتی که پارگی کامل تاندون رخ دهد ، پزشک می تواند در زمان معاینه و لمس کردن ساق پا فاصله ی خالی را در مسیر تاندون لمس کند. ممکن است پزشک از شما بخواهد که بر روی یک صندلی بنشینید و پای خود را آویزان کنید یا بر روی شکم روی تخت معاینه بخوابید و پای خود را از آن آویزان کنید. پس از اینکه شما در حالات ذکر شده قرار گرفتید ، عضلات پشت ساق پای شما را فشار دهد تا ببیند که آیا پنجه های پای شما به صورت طبیعی و خودکار به سمت پایین خم می شوند یا خیر. در صورتی که پنجه های پای شما به صورت طبیعی و بدون دخالت شما به سمت پایین خم نشوند ، احتمال پاره شدن تاندون ها وجود دارد. اگر در مورد وسعت آسیب تاندون آشیل شکی وجود داشته باشد ، بهترین دکتر بیماری ها عضلانی و اسکلتی در کرج ، برای اطمینان حاصل کردن از شما درخواست انجام سونوگرافی یا ام آی آر را می کند.
علت پارگی تاندون آشیل
همانطور که می دانید تاندون پشت ساق پا به شما کمک می کند تا راحت تر راه بروید یا پای خود را به هر سمتی که دلتان می خواهد بچرخانید. در واقع هر حرکتی که با پای خود انجام می دهید و فشاری به آن اعمال می کنید به دلیل وجود این تاندون ها می باشد. پارگی های تاندون پشت ساق پا در بیشتر موارد به دلیل وارد شدن فشار ناگهانی به پا به وجود می آید. اما به طور کل مواردی که می تواند منجر به کشیدن یا پارگی تاندون آشیل شود عبارتند از:
- افزایش شدت و زمان انجام فعالیت های ورزشی به خصوص ورزش های که در آن ها حرکاتی مانند پریدن وجود دارد.
- زمانی که فرد از بلندی می پرد یا می افتد.
- هنگامی که بر روی سطح ناهموار به خصوص سطوح شیب دار حرکت می کنید.
درمان پارگی تاندون آشیل با فیزیوتراپی و ازن تراپی
پارگی تاندون آشیل یکی از آسیب های شایع در بین ورزشکاران، افراد میانسال فعال و حتی کسانی است که به صورت ناگهانی فعالیت های فیزیکی شدید انجام می دهند. بسته به شدت پارگی، درمان می تواند غیر جراحی یا جراحی باشد. در مواردی که پارگی کامل نیست یا بیمار گزینه جراحی را انتخاب نمی کند، ترکیب فیزیوتراپی و ازن تراپی به عنوان یک راهکار مؤثر و کم تهاجمی، مطرح است.
فیزیوتراپی در بهبود عملکرد تاندون آشیل
فیزیوتراپی نقش بسیار مهمی در بازیابی قدرت، انعطاف پذیری و عملکرد تاندون دارد. این فرآیند معمولاً شامل مراحل زیر است:
- کنترل درد و التهاب در مراحل اولیه با استفاده از دستگاه های الکتروتراپی یا یخ درمانی
- تمرینات کششی و تقویتی تدریجی مخصوص عضلات ساق پا، به ویژه تمرینات اکسنتریک (طی فاز پایین آمدن)
- تمرینات تعادلی و بازآموزی حس عمقی (Proprioception) برای پیشگیری از آسیب مجدد
- آموزش نحوه صحیح راه رفتن، دویدن و بازگشت به فعالیت های ورزشی
معمولاً برنامه فیزیوتراپی بین ۶ تا ۱۲ هفته طول می کشد و باید زیر نظر متخصص فیزیوتراپی انجام شود.
نقش ازن تراپی در ترمیم تاندون
ازنتراپی (تزریق گاز ازن به بافت آسیب دیده) یکی از روش های نوین در درمان پارگی های جزئی و التهاب های مزمن تاندون آشیل است. این روش با تزریق گاز ترکیبی از اکسیژن و ازن به اطراف ناحیه آسیب دیده، باعث:
- کاهش التهاب مزمن
- افزایش جریان خون موضعی
- تسریع بازسازی بافت و تحریک سلول های ترمیم کننده
ازن تراپی معمولاً در کنار فیزیوتراپی و با فاصله چند روز تا یک هفته بین جلسات انجام می شود و به صورت سرپایی است. این روش به ویژه در بیمارانی که تمایلی به جراحی ندارند یا شرایط جراحی را ندارند، بسیار مفید واقع می شود.