آرتروز کمر یا (استئوآرتریت) یکی از مشکلات شایع و دردناک است که بسیاری از افراد به خصوص در سنین بالا با آن مواجه می شوند. این بیماری عملکرد کمر را تحت تأثیر قرار داده و فعالیت های روزمره را با دشواری همراه می سازد. آرتروز کمر یا آرتروز ستون فقرات در واقع نوعی التهاب مفصلی است که موجب تخریب تدریجی مفاصل ستون فقرات و دیسک های بین مهره ها می شود. در این مقاله، به بررسی علل، علائم، عوارض و روش های درمان این بیماری را بررسی می کنیم.
آرتروز کمر چیست؟
آرتروز کمر (back Arthritis) یکی از شایع ترین انواع آرتروز است که بیشتر در افراد مسن دیده شده است. این بیماری مزمن است که در آن مفاصل ستون فقرات دچار تغییرات تخریبی می شوند. این بیماری معمولاً در نتیجه پیری و ساییدگی مفاصل به وجود میآید، اما عواملی همچون آسیب های قبلی، ژنتیک و سبک زندگی نیز در بروز آن مؤثر می باشند. آرتروز ستون فقرات باعث تخریب غضروف های مفاصل ستون فقرات شده و حرکت مفاصل را محدود می کند.
علت های مبتلا شدن به آرتروز کمر چیست؟
آرتروز کمر به دلایل مختلفی ایجاد می شود.
با افزایش سن، غضروف های مفاصل به طور طبیعی فرسوده می شوند. این فرسایش منجر به آرتروز می شود. آسیب های گذشته به کمر، مانند تصادف یا آسیب ورزشی، یکی از علت های اصلی این بیماری است. همچنین برخی از افراد به دلایل ژنتیکی مستعد ابتلا به آرتروز هستند. علاوه بر آن افرادی که بارهای سنگین حمل می کنند یا حرکات تکراری دارند، ممکن است در معرض خطر ابتلا به آرتروز ستون فقرات باشند. وزن اضافی نیز فشار زیادی به مفاصل کمر وارد کرده و باعث می شود غضروف ها سریعتر فرسوده شوند.
علائم آرتروز ستون فقرات چیست؟
آرتروز کمر به تدریج بروز پیدا می کند و معمولا همراه با علائم زیر است.
- درد مداوم در ناحیه کمر
- سفتی و محدودیت حرکت در کمر
- احساس درد در نواحی دیگر بدن مانند رانها یا ساق پا
- تشدید درد پس از فعالیت های طولانی مدت یا نشستن های طولانی
- احساس خشکی در کمر، به خصوص پس از بیدار شدن از خواب
- در برخی موارد، فشار به عصب ها باعث بی حسی یا گزگز در اندام ها می شود.
عوارض آرتروز کمر
زمانی که آرتروز ستون فقرات ادامه دار باشد عوارض جبران نا پذیری را به جای می گذارد. عوارضی مانند کمردرد مزمن که کیفیت زندگی فرد را بسیار کاهش می دهد. و یا اختلالات حرکتی و دشواری در انجام کارهای روزمره.
زمانی که آرتروز ادامه پیدا کند منجر به فشار به عصب ها می شود که باعث بی حسی، ضعف عضلانی و حتی اختلال در عملکرد اندام ها می شود. همچنین در موارد نادر، مشکلات عصبی شدید ایجاد می کند که معمولا نیاز به جراحی می شود.
در ادامه به برخی از راه های بهبود آرتروز کمر اشاره می کنیم.
ورزش برای آرتروز ستون فقرات
ورزش های مخصوص آرتروز کمر می توانند به کاهش درد و بهبود انعطاف پذیری و قدرت عضلانی کمک کنند. این ورزش ها شامل تمرینات کششی، تقویتی و هوازی است که باید تحت نظر پزشک یا فیزیوتراپیست انجام شوند. از جمله ورزش های مفید می توان به شنا، پیاده روی، و تمرینات تقویتی کمر اشاره کرد.
رعایت رژیم غذایی برای آرتروز
رژیم غذایی مناسب می تواند به کنترل علائم آرتروز کمک کند. مصرف مواد غذایی حاوی آنتیاکسیدان ها، ویتامین ها و مواد معدنی مانند ویتامین D و کلسیم می تواند در تقویت استخوان ها و مفاصل مؤثر باشد. همچنین، مواد غذایی ضد التهابی مانند ماهی های چرب، میوه ها و سبزیجات نیز به کاهش التهاب مفاصل کمک می کنند.
آرتروز کمر و پیاده روی
پیاده روی از بهترین ورزش ها برای افراد مبتلا به آرتروز ستون فقرات است. این ورزش کم فشار، علاوه بر تقویت عضلات کمر و بهبود انعطاف پذیری، به کاهش وزن نیز کمک می کند که سبب کاهش فشار مفاصل می شود. البته مهم است که پیاده روی به طور منظم و با شدت مناسب انجام شود تا از آسیب های اضافی جلوگیری شود. پیاده روی در استخر و آب نیز از راهکار های مناسب برای کاهش درد کمر می باشد.
عمل جراحی برای درمان آرتروز
در برخی موارد که آرتروز کمر به درمان های غیرجراحی پاسخ نمی دهد و بیمار درد شدیدی را تجربه می کند، عمل جراحی در این زمان گزینه ای مناسبی است. جراحی هایی مانند فیوژن ستون فقرات یا جایگزینی دیسک برای کاهش درد و بهبود عملکرد ستون فقرات انجام می شوند. جراحی معمولاً آخرین گزینه درمانی است که پس از بررسی های دقیق توصیه می شود.
آرتروز کمر چگونه درمان می شود؟
درمان آرتروز کمر معمولاً شامل ترکیبی از روش های مختلف است:
- درمان دارویی: داروهای ضد درد و ضد التهابی برای کاهش درد و التهاب مفاصل استفاده می شوند.
- فیزیوتراپی: تمرینات خاص فیزیوتراپی برای تقویت عضلات کمر و بهبود حرکت آن ها بسیار مناسب است.
- استراحت و تغییرات سبک زندگی: اصلاح وضعیت بدن، استفاده از ابزارهای حمایتی و تغییر عادات زندگی می تواند در کاهش فشار بر روی ستون فقرات مؤثر باشد.
- درمان های دیگر: مانند تزریق استروئید یا استفاده از داروهای بی حسی در برخی موارد کمک کننده است.
تفاوت آرتروز کمر با دیسک کمر
آرتروز کمر و دیسک کمر دو بیماری مختلف هستند که علائم مشابهی دارند، اما تفاوت هایی نیز دارند. آرتروز کمر به تخریب غضروف های مفاصل ستون فقرات مربوط می شود، در حالی که دیسک کمر به مشکلات مربوط به دیسک های بین مهره ای اشاره دارد. دیسک های کمر می توانند دچار بیرون زدگی یا فتق شوند که فشار بر روی اعصاب را ایجاد کرده و منجر به درد و بی حسی می شود. در حالی که در آرتروز، مفاصل دچار ساییدگی میشوند و التهاب ایجاد می شود.